Porady Prawne

Zarząd jest obligatoryjnym organem spółki z ograniczoną odpowiedzialnością. Realizuje on zdolność do czynności prawnych spółki. Jego kompetencje kodeks spółek handlowych określa ogólnie jako prowadzenie spraw spółki i reprezentacja spółki. Przez prowadzenie spraw spółki należy rozumieć realizację stosunków wewnętrznych, do których głownie zalicza się czynności organizacyjne. Reprezentacja obejmuje natomiast czynności w sferze zewnętrznej, czyli czynności związane z funkcjonowaniem spółki, które wywierają skutki na zewnątrz.

Zarząd spółki może być zarówno jednoosobowy jak i wieloosobowy. Umowa spółki powinna określać liczebność zarządu. Nie musi czynić tego precyzyjnie przez określenie konkretnej liczby członków zarządu, a może jedynie określać minimalną i maksymalną liczbę członków. Do zarządu mogą być powołane osoby spośród wspólników jak i spoza tego grona. Każdy z członków zarządu jest powoływany i odwoływany uchwałą wspólników, z zastrzeżeniem że umowa spółki może jednak ustalać inne zasady powoływania członka zarządu. Zarząd przede wszystkim jest organem uchwałodawczym a także wykonawczym wobec zgromadzenia wspólników, a w pewnych przypadkach także wobec rady nadzorczej i komisji rewizyjnej.

Mandat członka zarządu, jeżeli umowa nie stanowi inaczej, wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, na którym zostaje zatwierdzone sprawozdanie finansowe za pierwszy pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu. W sytuacji powołania członka zarządu na okres dłuższy niż rok, mandat członka zarządu wygasa z dniem odbycia zgromadzenia wspólników, zatwierdzającego sprawozdanie finansowe za ostatni pełny rok obrotowy pełnienia funkcji członka zarządu, chyba że umowa spółki stanowi inaczej. Członkowie zarządu mogą być także powołani na okres wspólnej kadencji i wtedy mandat członka zarządu powołanego przed upływem danej kadencji zarządu wygasa równocześnie z wygaśnięciem mandatów pozostałych członków zarządu, ale umowa spółki może stanowić inaczej. Mandat członka zarządu wygaśnie także wskutek śmierci, rezygnacji albo odwołania ze składu zarządu. Członek zarządu może także złożyć rezygnację. Ponadto może być w każdym czasie odwołany uchwalą wspólników, ale umowa spółki może ograniczać prawo odwołania członka zarządu do ważnych powodów.

Prawo członka zarządu do prowadzenia spraw spółki i jej reprezentowania dotyczy wszystkich czynności sądowych i pozasądowych spółki. Prawa reprezentowania nie można ograniczyć ze skutkiem prawnym wobec osób trzecich. W sytuacji kiedy zarząd jest wieloosobowy sposób reprezentowania określa umowa spółki, a przypadku braku umownych uregulowań do składania oświadczeń w imieniu spółki wymagane jest współdziałanie dwóch członków zarządu albo jednego członka zarządu łącznie z prokurentem.

Członkowie zarządu mogą także podlegać wielu ograniczeniom zawartym w kodeksie spółek handlowych, w umowie spółki czy w uchwałach wspólników. W sytuacji kiedy zarząd jest wieloosobowy i brak jest umownych uregulowań w poniższych kwestiach, to każdy członek zarządu ma prawo i obowiązek prowadzenia spraw spółki oraz każdy członek zarządu może prowadzić bez uprzedniej uchwały zarządu sprawy nieprzekraczające zakresu zwykłych czynności spółki. Jeżeli jednak przed załatwieniem sprawy nieprzekraczającej zakresu zwykłych czynności choćby jeden z pozostałych członków zarządu sprzeciwi się jej przeprowadzeniu lub jeżeli sprawa przekracza zakres zwykłych czynności spółki, wymagana jest uprzednia uchwała zarządu. Uchwały zarządu mogą być powzięte tylko wtedy, kiedy wszyscy członkowie zostali prawidłowo zawiadomieni o posiedzeniu zarządu. Uchwały zarządu zapadają bezwzględną większością głosów. Należy pamiętać jednak, że powołanie prokurenta wymaga zgody wszystkich członków zarządu, a odwołać prokurę może każdy członek zarządu. Umowa spółki może także zwierać zapis, iż w przypadku równości głosów decyduje głos prezesa zarządu, jak również przyznawać mu określone uprawnienia w zakresie kierowania pracami zarządu. Każdy członek zarządu powinien mieć na względzie, iż bez zgody spółki nie może zajmować się interesami konkurencyjnymi ani też uczestniczyć w spółce konkurencyjnej jako wspólnik spółki cywilnej, spółki osobowej lub jako członek organu spółki kapitałowej bądź uczestniczyć w innej konkurencyjnej osobie prawnej jako członek organu. Zakaz ten obejmuje także udział w konkurencyjnej spółce kapitałowej w przypadku posiadania przez członka zarządu co najmniej 10% udziałów lub akcji tej spółki albo prawa do powołania co najmniej jednego członka zarządu. Zgody może udzielić jedynie organ uprawniony do powołania zarządu. Warto pamiętać, że wiele kodeksowych uregulowań dotyczących zarządu może być modyfikowanych w umowie spółki.

Pozdrawiam

Leszek Poręba